DİNE BAKIŞIMIZ

Dine Bakışımız : “Semenen Kalîlâ” Merkezli Bir Çerçeve

“Âyetlerimi az bir bedele satmayın.”

Bu ifade sadece para ile ilgili değildir. Hakikatin; güç, statü, aidiyet, güvenlik veya çıkar karşılığında terk edilmesini de kapsar.

1. Din Niçin Var?!.

Din, insanı hakikate (A’ya) bağlayan ilâhî bir çağrıdır.

İnsanın unutma eğilimine karşı bir hatırlatmadır.

Bu hatırlatma :

• İnsanı merkeze değil hakikate yöneltir,

• Nefsin mutlaklaşmasını sınırlar,

• İnsanı Rabbine kulluğa çağırır.

Zikir bu yüzden sadece söz değil, bilinçtir.

2. Din, Dünya ve Âhiret İçin midir?!.

Evet, din hem dünya hem âhiret içindir.

Kur’an; adâlet, ekonomi, aile ve toplum düzenini de konu eder.

Sorun dünya değil, dünyanın mutlaklaştırılmasıdır.

Din, dünyayı düzenler; ama dünya dinin yerine geçerse sapma başlar.

3. Dinin Metâlaşması

Modern dünyada her şey gibi din de metâlaşabilir.

Bu durumda din :

• Hakikate çağrı olmaktan,

• İnsanı dönüştüren bir yol olmaktan çıkar ve şunlara dönüşebilir :

• Kimlik,

• Güç,

• Âidiyet,

• Prestij,

• Ekonomik ve siyasal çıkar.

Ve insan, dine “hakikat” diye değil, “ne kazandırıyor?” diye bakmaya başlar.

Bu da “semenen kalîlâ” riskidir.

4. Din, Bizi mi Kullanıyor, Biz mi Dini Kullanıyoruz?!.

Din aslında insanı dönüştürmek için gelir.

İnsanı hakikate göre yeniden kurar.

Fakat insan, çoğu zaman dini kendi çıkarları için kullanmak ister.

Böylece din :

• İnsanı dönüştüren hakikat olmaktan çıkar,

• İnsanın kendini koruma aracına dönüşebilir.

Temel soru şudur : Ben dine mi tâbiyim, yoksa din benim nefsime mi tâbi oldu?!.

5. Din Araç mı Amaç mı?!.

Din, nihâî amaç değildir.

Nihâî amaç :

• Allah,

• Hakikat,

• Ubûdiyet,

• Hakk’a yöneliştir.

Din ise bu yönelişi mümkün kılan yoldur.

Bu yüzden :

• Amaç, Allah’a kulluk,

• Din, bu kulluğu mümkün kılan rehberliktir.

Ama din ortadan kaldırılırsa yön kaybolur.

6. Temel Kırılma

Merkezde hakikat mi var, nefis mi?!.

Hakikat merkezdeyse :

• İnsan dönüşür,

• Adâlet ortaya çıkar,

• İbâdet anlam kazanır.

Nefis merkezdeyse :

• Din kimliğe,

• İbâdet gösteriye,

• Hakikat araca dönüşebilir.

“Semenen kalîlâ” eleştirisi burada sürekli geçerlidir.

7. Somut Tehlike : Din Sırtından Kazanmak

Din bazen ekonomik, siyasal veya sosyal çıkar üretim aracına dönüşebilir.

Bu sadece para değildir.

• Güç,

• Prestij,

• Kontrol,

• Takipçi,

• Otorite de “kazanç” hâline gelebilir.

Bu durumda :

• Kurum (cemaat, tarikat), hakikatin önüne geçebilir,

• Lider sorgulanamaz hâle gelebilir,

• Âidiyet imanın yerine geçebilir.

8. Dine Yamuk Bakış Düzelmeden Hayat Düzelmez

Din, dışarıda duran bir şey değil, insanın bakışıyla şekillenir.

Eğer din :

• Hakikat yolu ise insanı dönüştürür.

• Çıkar aracı ise insanı sabitler.

Bu yüzden sorun, çoğu zaman dinde değil, dine bakıştadır.

Din, insanı düzeltir; ama insan buna izin verirse.

Çünkü hakikat merkeze gelince :

• Nefis kırılır,

• Konfor bozulur,

• İnsan kendisiyle yüzleşir.

İşte “semenen kalîlâ” burada sürekli bir uyarıdır.

Hakikat, küçük çıkarlarla değiştirildiğinde, din dönüşüm gücünü kaybeder.

Sonuç

Din, insanı hakikate götüren yoldur.

Ama insan bu yolu :

• ya hakikate giderken kullanır,

• ya da kendi nefsini korumak için araçsallaştırır.

Asıl mesele de budur.