EÛZÜBİLLÂH...

Eûzübillâhimineşşeytânirracîm

Tanrı’yı Hâl ve Duygu ile Sezmek

İbrâhîm’in Nemrut karşısındaki tecrübesi, Tanrı’nın somut, yaşanır ve bireysel boyutunu gösterir : “Beni yediren, içiren, hastalandığımda şifa veren…” (Şuara 26:79-80). O, Tanrı’yı soyut bir kavram değil; insanın hayatına doğrudan müdahil olan bir güç olarak hisseder.

Günlük egzersiz : Her sabah veya akşam 5 dakika boyunca kendine şu soruyu sor : Bugün Tanrı’nın bana verdiği yaşam desteğini nerelerde deneyimledim?!.

Akıl ve Tefekkürle Tanrı’ya Yaklaşmak.

Kur’ân, aklı kullanmayı teşvik eder : “Göklerin ve yerin yaratılışına bakmıyor musunuz?!.” (Âl-i İmrân 3:190) “Düşünmüyor musunuz?!.” (Gâşiye 88:17-20) diye sorar.

Günlük egzersiz : Doğada kısa yürüyüşler yap, gördüğün düzen, güzellik ve işleyiş üzerinde düşün, bunları bir günlükte not et.

Hakikat İddiasında Ölçülülük

Kur’ân bize şunu öğretir : “Sadakallâhu’l-Azîm.” Hakikat Allah’a aittir; yorumlarımız sınırlıdır.

Günlük egzersiz : Günün sonunda kendi düşüncelerini değerlendir; hangi yargılar mutlak hakikat iddiasına dayanmıyor olabilir, fark et ve tevazû pratiği yap.

Sığınma : İçsel ve Toplumsal Koruma

Sığınma, kalbi, hâli ve niyeti Allah’a (mutlak iyiyw = summum bonumna) yönlendirmektir.

Günlük egzersiz : Gün içinde olumsuz duygular, öfke veya kıskançlık hissettiğinde derin bir nefes al, kalbini summum bonum eksenine yönlendir ve kısa bir içsel duâ veya niyet belirle.

Akıl + Hâl + Sığınma Üçlemesi

Akıl : Kendi davranışlarını ve çevreyi gözlemle.

Hâl : Kalbini ve niyetini düzenle, fenâ hâli ile benliği sınırlamayı dene.

Sığınma : Mutlak iyi eksenine yönel, hem içsel hem toplumsal kötülükten korun.

Günlük egzersiz : Günün sonunda üç boyutu da değerlendir: Akıl ile neleri fark ettim, hâlini nasıl yönlendirdinm, sığınma pratiğim nasıl işledi?!.

Tasavvur ve Hakikat Farkı

Tarih boyunca farklı Tanrı tasavvurları oluşmuştur. Bunlar insan zihninin ürünüdür. Ancak tüm tasavvurların ötesinde, değişmez ve tek hakikat olarak Bir Tanrı vardır.

Günlük egzersiz : Karşılaştığın farklı inanç ve anlayışları gözlemle; onların tasavvur boyutlarını fark et ve mutlak hakikati hatırla.

Nihâî Patika

• Gözlemle ve tefekkür et. (= akıl)

• Hâlini düzenle. (= Duygu ve hâl)

• Sığın. (= Mutlak iyi / summum bonum)

• Tevazû ile kabul et. (= Ölçülülük)

Bu uygulamalı patika sana, Tanrı’yı hem akılla hem hâl ile sezmek, içsel ve toplumsal kötülükten korunmak, farklı tasavvurları anlamak ve hakikate yönelmek için günlük yaşantıya entegre edilebilir bir rehber sunar.

Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

MÂÛN NE DİYOR?!.

“Yazıklar olsun o namaz kılanlara; ki onlar namazlarından gâfildirler.” (107/4-5.) Sûrede eleştirilen, namazın kendisi değil, namaz ile hayat arasındaki kopukluktur. Namazda : “Yalnız Sana kulluk ederim” (= iyyâke na‘budu); namazdan sonra : Allah’a isyan eden otoritelere, arzulara, korkulara itaat; namazı ve dini şekilsel olarak doğru, ama istikâmet ve öz/ruh olarak yalanlamış olmaktır. Bu okuma, Mâûn sûresinin ahlâkî ve toplumsal bağlamıyla birebir örtüşür. Yetimi itip kakma, Yoksulu gözetmeme, Gösteriş, Bu, din/ibadet ile hayat arasındaki yarılmadır. Namazlarından gâfildirler, ne demek?!. Bu ifade klasik olarak üç şekilde okunur : Namazın vakitlerini umursamıyorlar. Namazın ruhunu/şuurunu kaybetmişler. Namazın gereğini, gerektiği gibi hayata taşımıyorlar. Namaz kılanların çoğu, 1. maddeye duyarlı ama 2. ve 3. maddeyi ıskalıyor. = Namazda : Yâ Rabbî yalnız Sana kulluk (= itaat) ederim diyor, namaz bitince (normal hayatta) Allah’a isyan edenlere itaat ediyor. Namaz, itaatin merkezini i...
Devamı

İMAN - AMEL İLİŞKİSİ

Vita Activa - Vita Contemplativa. Amel-Eylem Yaşamı - Düşünce Yaşamı. Pratik Yaşam - Teorik Yaşam. Esasında bu iki yaşam (= iman ile amel), birbirinden ayrıl/a/maz. Bu, ruh ile beden gibidir. İman, ameli; amel, imanı tamamlar. İman, amelin özü/çekirdeği; amel, imanın meyvesidir. Öz (= iman), “çürük” olursa; meyve (= amel) “bozuk” olur. Meyvenin tadı (= lezzeti), özden, özün gücünden (= imandan) gelir. Ruhu, bedenden (= bedeni, ruhtan) ayırırsak, “ölüm” gerçekleşir. Bedenin her eylemi, ruhun emri/eseridir. Ruhta, akıl (= düşünce), arzu/istek ve irade yüklüdür. Elma/nın özü (= çekirdeği), elma olmayı ister. Düşünce (= fikir) adamı ve eylem (= aksiyon) adamı kategorileri, insandaki iman (= düşünce) ile ameli (= eylemi) birbirinden ayırmanın = insanı ikiye bölmenin sonucudur. Bu, düşünce (= fikir) adamında eylemi; eylem (= aksiyon) adamında düşünceyi yok var saymaktır. Bu, bu çağın “uzmanlık hastalığının” bir ürünüdür. Eylem, eylem için yapılmaz; eylemin (= amelin) bir amacı/ereği olmalıdı...
Devamı

KİP

Kip : Fiillerin zamana göre kullanımı. Felsefede kip, değişkenlik durumu. Vardı. Varmış. Var. Var olacak... gibi. Geçmiş. Şimdiki ve Gelecek zaman. Mış, masal formu. Bir varmış, bir yokmuş gibi. Bir zamanlar bir kral varmış; Kârun gibi bir zengin; Sokrat gibi bir âlim varmış...  Şimdi nerelerdelermiş?!. Onların da, bizim gibi, bir zamanlar bir “şimdileri” vardı. Biz de, gün gelecek “masal”! olacağız; bize de birileri “varmış” diyecek... zaman hepimizi tarih sahnesine çekecek. Sonra ne olacak?!. Kimilerine göre bişey olmayacak; kimilerine göre de herkes tekrar dirilecek ve yaptıklarından tek tek hesaba çekilecek. ... Şimdi bu hayat bize bir masal gibi = mış gibi (= oyun-oynaşmış gibi) geliyor; hayatı ciddiye almıyoruz, onu bir fırsat olarak değerlendirmiyoruz; 'ölüm, sonumuz olacak, bu hayatın keyfini çıkaralım', diyoruz.  Hayatı masal gibi görsek de, her masal mutlu sonla bitmiyor. Esasında hiçbir masal bitmiyor; çünkü zaman durmuyor, geçmişten geleceğe sürekli akıyor. Dün var...
Devamı